Bilindiği üzere; 1567 sayılı Kanun’un verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan Türk Parası Kıymetini

Koruma  Hakkında  32  Sayılı  Karar’ın  2  nci  maddesinin  (xv)  fıkrasında  çekili  kıymetli  maden  “kıymetli

madenin çekilip ince bir şerit hâline getirilerek veya şeridin çeşitli şekil ve ağırlıklarda kesilmesi suretiyle 

oluşturulan herhangi bir saflık ayarını haiz kıymetli madenler” şeklinde tanımlanmış olup aynı Karar’ın 7

nci maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendinde Bakanlığınız tarafından yetkilendirilmiş kuyum işletmeleri

ve  vergi  levhasında  kıymetli  maden  üretimi  veya  ticareti  ile  iştigal  ettiği  belirtilen  Türkiye’de  yerleşik

gerçek  kişiler  haricindeki  Türkiye’de  yerleşik  gerçek  kişilere  çekili  kıymetli  madenlerin  satışının

yapılamayacağı, aynı maddenin yedinci  fıkrasının (g) bendinde  ise yurt  içinde alınıp satılabilecek çekili

kıymetli madenlerin nitelikleri  ile yurt  içinde alım satımına ilişkin usul, esas ve istisnaları belirlemeye ve

gerekli göreceği tedbirleri almaya Bakanlığımızın yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.

Mezkur  Karar’a  dayanılarak  hazırlanan  ve  Bakanlığımız  internet  sitesinde  yayımlanan  Çekili

Kıymetli Madenlere İlişkin Genelge (KM-2025/1) ile çekili kıymetli madenlerin yurt içinde alım satımına ve

üretimine ilişkin esaslar belirlenmektedir.

Bahse konu Genelge’nin “Yurt içinde alım satım” başlıklı 4 üncü maddesi,

“(1) Türkiye’de yerleşik tüzel kişilere çekili kıymetli maden satışı serbesttir.

(2) Ticaret Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş kuyum işletmeleri ve vergi levhasında kıymetli

maden üretimi veya ticareti ile iştigal ettiği belirtilen Türkiye’de yerleşik gerçek kişiler

haricindeki Türkiye’de yerleşik gerçek kişilere çekili kıymetli maden satışı yapılamaz.

(3) İkinci fıkra kapsamında çekili kıymetli maden satışı yapılırken, gerçek kişi kuyum

işletmelerince “Kuyum Ticareti Yetki Belgesi” ibraz edilir ve düzenlenecek faturaya söz

konusu belge numarası işlenir.

(4) İkinci fıkra kapsamında çekili kıymetli maden satışı yapılırken, kıymetli maden üretimi

veya ticareti ile iştigal eden gerçek kişi tarafından ana faaliyet kodunun yer aldığı Barkodlu

Vergi Levhası ibraz edilir, ana faaliyet kodunun Ek’te yer alan faaliyet kodları arasında yer

aldığı kontrol edilir ve düzenlenecek faturaya söz konusu levha numarası işlenir.

Bu  kapsamda;  Bakanlığımıza  Cumhurbaşkanlığı  İletişim  Merkezi  (CİMER)  üzerinden  iletilen

muhtelif  başvurularda  kuyum  işletmelerinin  gerçek  kişilerden  çekili  kıymetli  maden  almadığı  ve  bu

hususta vatandaşlara mağduriyet yaşatıldığı iddia edilmektedir.

Bahse  konu  hükümlerde  kuyum  işletmelerinin  gerçek  kişilerden  çekili  kıymetli  maden  alımını

yasaklayan bir düzenleme yer almamakta olup söz konusu mağduriyetlerin önüne geçilmesini  teminen

kuyum  işletmelerine  anılan  mevzuat  değişikliği  öncesinde  gerçek  kişilere  satılmış  olan  çekili  kıymetli

madenlerin  taraflarınca gerçek kişilerden satın alınmasının ve satın alınan ürünlerin hammadde olarak

kullanılmasının  ya  da  mevzuatta  öngörülen  kişilere  satılmasının  mevzuata  aykırılık  teşkil  etmediğine

ilişkin duyuru yapılmasının faydalı olacağı değerlendirilmektedir.